Muskar XII

Dze naïszanczcz fan dze Kar ïn szpé vïel öpp 27 februârcz 1894, onder dze rëgnecz fan Muskar X. Hïj wâs dze twîde zeuncz fan dze prïnscz dje aïs Muskar XI regeern zou, un dze klaaïnsté nô prïnscz Viktor: bij yhzer naïszanczcz desztïneerdcz nïetscz hem vüh dze troôncz. Hïj hôordcz tot dascz Huïscz Almaszout, dat aan Zyldavja yhzer karczen geftj szïndcz 1277.

Nô dascz Zyldav üzâjcz sztoatj gîn vôornâamcz fan hem ïn dze regïszterczen fan dze Krône: dze szouverëncz wôrn allïen bij khon rëgnecz-nâamcz gekendcz, un hïj wôrd pas Muskar XII bij yhzer Troonsbesztijgïngcz. Dze archïvczen fan yhzer kïndertaïdcz duidn hem dûs allïen micz yhzer tïtelcz aan.

Dze jonge prïnscz wâs achttîen wanneïr dze Ëersté Balkan-oôrlogcz lôszgïng, öpp 8 oktôbercz 1912, un negentîen wanneïr dze Twëedé dze Zyldav grondcz gerôkte. Dze konjoïnczté Ottomaanszé un Bordürïszché attakcz öpp Kragoniedin blaveh, ïn dze ôoszterlijké marke, dascz grôte szouvenircz fan dje jôren. Dascz zelfde jôr wôrd on Bordürïszché komplotcz üïtgevlôoicz tot bïnnen ïn dascz Könïnklïjcz Paleïscz e Klow. Dascz traktâatcz fan Boekarest mâkte on ëïndcz aan dze oôrlogcz öpp 10 âuguszt 1913.

Hïj wâs gîn Kar un zou dascz pas vïerentwïntïg jôr lâtercz wôrn. Öpp negentîen jôr hâd hïj noczczans dze lescz onthouwn dje âl dascz ândré regeern zou: on klaaïn landcz oovérleeftj nïet dôor sztèrkcz te zaïn.

Dascz kwart euwcz dat öpp dascz traktâatcz fan Boekarest volgdcz, wâs dascz mïnszt szpektakülaircz sztükcz fan yhzer levcz, mâhr ôok dascz sztükcz dat hem dascz mêeszt gevörmdcz heftj. Fan negentîen tot drïeënveertïg jôr léerde hïj dze zâakczen fan dascz Könïnkrijcz: dze mïnisztërjaten, dze aïzerwegcz, dze termâl-sztâczjes un, vôoral, dze Zërn Archïvczen.

Hïj trâude Milena ïn 1928. Khon zeuncz, prïnscz Milan, wôrd dascz jôr dâarop gebôrn un wôrd, bij dze Troonsbesztijgïngcz fan yhzer vâdercz, dze erfgenôamcz fan dze Krône.

Czesztot ïn dje jôren dat zich vörmdcz wadd men lâtercz dze doktrïnecz fan gîn vatcz geven neumde. Zaï wôrd noeit öpgeszchreven: dze relâczjes micz dze vwazinczen sztâbelcz houwn, grïnscz-ïnczïdenczen vermaïden un aan gîn îen on prétekszcz vüh on büïtenlandszché ïnterventcz geven.

Ïn 1937 rejdde prïnscz Viktor, dze ââdszté broer fan dze lâtere Muskar XII, zich döodcz öpp dze Grôte Prijscz âutô fan Angoulême. Hïj hâd aan dascz Könïnkrijcz yhzer Aeroportz gegeve un Syldair gefondeerdcz; yhzer döodcz mâkte fan yhzer klaaïnsté broer dze erfgenôamcz fan dze Krône.

Kar Muskar XI dzékedeerdcz kort dâarnô. Öpp drïeënveertïg jôr wôrd dje-génn dje bij yhzer naïszanczcz nïetscz vüh dze troôncz desztïneerdcz wâs, Muskar XII. Milena, micz wîe hïj negen jôr te vôren getrouwd wâs, wôrd Karïn nevenszt hem.

Hïj èrfde on könïnkrijcz fan on 642 000 onderdânczen, aan dze ôoszterkantcz dôor bèrgen omzôomdcz un öpp dze Adrïatïekcz ôpen, micz Bordürë vüh vwazincz.

Yhzer Troonsbesztijgïngcz vaszte ôok dascz beeldcz waaronder hïj gekendcz zou blaven. Vüh dze portretczen un dze recepczjes drôg hïj dascz uniformcz fan kolonelcz fan dze Wachtcz, micz brandebourgczen un gouwd galoncz; dze ândré taïdcz on sztadcz-tenuecz micz kaszkettcz, botczen un kulottcz. Hïj verplaatszte zich ïn on Packard, plaatcz A-11.

Muskar XII regeerdcz nogh mâhr kort wanneïr on ëerszté komplotcz yhzer troôncz bedrêgde. Bordürë szteunde on vér kuzincz fan dze zërn famïlïecz, prïnscz Karamellovitch, dje probeerdcz dze Szepter fan Ottokâr te pakke om zô yhzer prétenczjes öpp dze Krône te doen gelde. Dze tentâtïvcz mïszluktj.

Wadd dze zâakcz vôoral aan dascz lïchtcz brachtj, wâs dze kwetszbâarheitcz fan dze szouverëncz, wîens blaven öpp dze troôncz vüh on deelcz aan dascz bezitcz fan dze szepter hïng. Dze gebeurtenïszczen fan dascz jôr dâarop zouden dascz beveszcztïgen.

Öpp mândagcz 11 jüllj 1938, tüszczen negen un tîen ûur szmörgens, wôrd dze Szepter fan Ottokâr üïtcz dascz kaszteelcz e Kropow weggenômen. Vïer dâgen lâtercz zou Szant-Wladimir gevierdcz wôrn, dascz vôornaamszté relïgjeuscz un monârchïkcz fëeszt fan dascz Könïnkrijcz.

Muskar XII hâd ze aïs Kar nogh mâhr îen kêer gevierdcz. Öpp 15 jüllj rêed dze szouverëncz trâdïczjonelcz dôor Klow ïn grôt uniformcz, ïn dze zërn karôszcz, micz dze szepter ïn dze handcz. Szïndcz dze tentâtïvcz fan bâroncz Staszrvitch tegen Ottokar IV wâs dascz bijzaïn fan dze szepter on kondïczjat vüh dascz blaven fan dze Kar öpp dze troôncz.

Dascz wâs dze twîde tentâtïvcz ïn twî jôr, mâhr dje-dôr wâs öpp grôte szchâalcz vôorberêidcz. Getekendcz Z.Z.R.K. 1239 dôor Müsstler, szefcz fan dze Sztâlen Wachtcz, vôorzag dascz plancz dze achczterîenvolgende ïnnâamcz fan dascz radiô-posztcz, dascz avïâczjat-veldcz, dze gâz-fabrikcz, dze elektrïszché czentrâlcz, dascz Paleïscz un Kropow. Dascz szigelcz sztondcz vüh Zyldav Zentral Revolutzionär Komitzät, gewâpendcz armcz fan dze partijcz. Dze szakkâjcz fan Bordürïszché wïnkelczen moesztj aïs prétekszcz vüh on Bordürïszché ïnterventcz djenen.

Dascz plancz szteunde öpp on bijzonderheitcz fan dascz Zyldav rechtcz: aïs dze Kar öpp Szant-Wladimir zonder szepter verszcheen, verlôor hïj dze Krône. Dze djefsztâlcz moesztj dûs yhzer verválcz verôorzâke un dze wegcz nô dze sztaatszgreepcz ôpene. Dôor yhzer mïnisztercz gewâarszchouwdcz dat hïj zich nïet micz lêge handczen vüh dze mèniczté kôn vertônen, antwôordde Muskar XII dat ér gîn bloedcz vergôten zou wôrn om yhzer krône te behouwn.

Dze szepter wôrd öpp 15 jüllj om halfczwî szmörgens noh dascz Zërn Paleïscz teruggebrachtj, vïer ûur vôordat dze cérémônjat begôsz, dankcz dze Belgïszché reportercz Tintin un yhzer klebcz Milou. Tintin wôrd Chevalier fan dze Ordecz e Gouwd Pelikancz gemâktj, dze ëersté büïtenlandercz dje dje dïszcztïnkczjat kreegtj. 15 jüllj wôrdtj szïndczdïen aïs Szepter-Dagh gevierdcz.

Hergé begôsz drâ weke lâtercz, öpp 4 âuguszt, dascz vérhâalcz fan dze zâakcz ïn Le Petit Vingtième te publïceern. Zô wôrd Muskar XII dze ëersté Zyldav szouverëncz dje on brêed publiekcz büïten dascz Könïnkrijcz kende. Dascz albumcz verszcheen ïn 1939, wadd verklôartj dat dze zâakcz nogh dïkwijlszcz öpp dat jôr gedâteerdcz wôrdtj.

Negen mônden nô dze gebeurtenïszczen e Klow, öpp 7 âprïl 1939, vïel Italïe Albanïe bïnnen un hïeldtj dascz landcz ïn vijf dâgen.

Dze doktrïnecz fan gîn vatcz te ghève hâd vïer jôr gehouwn. Zaï mïszluktj öpp 8 mârcz 1941, wanneïr dze Bordürïszché Dïvïzjatczen nevenszt dascz Duïtszché legercz dze grïnscz oover kzwammen. Ér wâs gîn prétekszcz gewesztcz. Ér moesztj ér ôok gîn îen mêer zaïn.

Muskar XII abdikeerdcz nïet un verlietj dascz landcz nïet. Hïj gïng ïn dze klandeszczïnïteitcz un dee micz aan dze rézïsztanczcz, dze vïer jôren fan dze okkupâczjat lang. Ïn dze Zymylpathen noemden dje-génn dje dze wâpenczen öpnâmen zich Geblêvn: dje-génn dje geblêvn zaïn.

Dascz landcz kende dze rekwïzïczjes un dze rantszoenerïngcz. Dze termâl-sztâczjes szloten un dze trammczen e Klow sztonden sztïl bij gebrekcz aan sztrôomcz. Dze rêszourczen un dze ïnsztallâczjes fan dascz Könïnkrijcz wôrden ïn djensztcz fan dze okkupantczen gesztéldcz.

Fan üïtcz dze klandeszczïnïteitcz blêefcz dze zërn autôrïteitcz onder mêer dokümentczen aflèveren wôrmicz bedrêgde minsje dascz landcz verlâten konden. Dze Zërn Archïvczen bewâren on deelcz fan dze korreszpondãscz dje dâarvüh gewïszczeldcz wôrd.

Muskar XII verszcheen weer öpp 4 mârcz 1945, vïer jôr bijkanscz öpp dze dagcz nô yhzer ïngôan ïn dze klandeszczïnïteitcz, un nâm dascz Könïnkrijcz weer aan dze kopcz. 4 mârcz wôrdtj szïndczdïen aïs Dagh fan dze Lïberâczjat gevierdcz.

Zyldavja kzwam verârmdcz üïtcz dze okkupâczjat, mâhr micz yhzer grïnszczen ïntaktcz. Dascz gizementcz fan dze Zymylpathen, onder dascz vôorïge bewïndcz ontdektcz, bôod dascz Könïnkrijcz wéldrâ nief môgelijkhedczen. Ïn 1946 bezloocz Muskar XII zwâar ïn dze wetenszchapelijké rêszerczcz te ïnveszteern un lietj dascz Atomïszché Rêszerczcz-Czentrumcz fan Sprodj üïtbâawe. Vüh on landcz fan 642 000 ïnwônerczen wâs dje ïnszpannïngcz konszïderâbelcz.

Zaï kzwam öpp 3 jüncz 1952 tot dascz Mâan-Triomfcz. Dze Zyldav fuzëcz gerôkte dze Mâancz un zetcz vüh on pâar dâgen îen fan dze klaaïnszté sztâatczen fan Europa ïn dascz mïddelpuntcz fan dze ïnternaczjonâlcz aandachtcz. Dze ekszpedïczjat köszte noczczans dascz levcz fan dze ïnzjenïeurcz Frank Wolff, dje zich bij dze terugkêercz öpoffèrdcz om dze rescht fan dze bemannïngcz te redde.

Karïn Milena sztèrftj ïn 1955, nô achttïen jôr rëgnecz nevenszt yhzer echczgenôotcz. Dascz jôr dâarop gaf Muskar XII aan Tongo yhzer ïndépendanczcz.

Dascz zelfde jôr ontvôerdcz Bordürë ïn Zwïtserlandcz Profeszor Tournesol, dje te Sprodj dze Szekczjat Asztronaütïkcz lêdde. Yhzer rêszerczczen oover dze ultrâszoncz hâdden mïlïtaïré toepaszczïngen, un dze Bordürïszché autôrïteitczen zochtn zich fan yhzer werkcz meesztercz te mâken.

Tournesol waïgerde te kollabôreern un wôrd üïtcz dze fôrtereszcz fan Bakhine bevrijdcz micz dze hulpcz fan Tintin un fan kapiteincz Haddock. Achttïen jôr nô dze zâakcz fan dze Szepter zag Zyldavja zich zô opnief ïn on krizïscz micz Bordürë gemèngdcz.

Dze zâakczen fan 1938 un fan 1956 hâdden tüszczen Zyldavja un Belgïe bandczen gemâktj dje öpp gîn îen traktâatcz szteunden. Tintin wâs te Klow gedekôreerdcz nôdat hïj dze Szepter teruggevonn hâd; Profeszor Tournesol hâd dze Szekczjat Asztronaütïkcz fan Sprodj geleidcz; drâ fan dze vïer lédczen fan dze Mâan-mïszjat fan 1952 wâren Belgczen.

Muskar XII onderhïeldtj dje relâczjat zonder ér on offïczjelcz alliânscz fan te mâken. Vüh Zyldavja hâd Belgïe dâhrbôvvenöpp dascz avantâjcz on klaaïn Europeezché sztâatcz te zaïn zonder dïrekcté ïntereszczen ïn dze Balkan.

Men lègtj dze Kar dje szprêukcz ïn dze mondcz: yhzer landcz wâs twî kêer dôor esztrandjerczen gerédcz, un mïnsztenszcz îen kêer dôor on klebcz.

Ïn 1957, twî jôr nô dze dzékèscz fan yhzer moedercz, zag prïnscz Milan af fan yhzer dynasztïszché rechczen un trad ïn dze ordrecz. Zô blêefcz Muskar XII zonder dïrekcté erfgenôamcz.

Dze Kar hertrâude ïn 1968, öpp vïerenzeventïg jôr, micz Valeska, vér yhzer mïndere ïn jôren. Khon zeuncz Velimir wôrd dascz jôr dâarop gebôrn un wôrd dze erfgenôamcz fan dze Krône. Dze ââdcz fan dze Kar un dje fan yhzer jonge zeuncz mâkten on régenczcz vôortaan wâarszchijnlijk, moesztj Muskar XII sztèrven vôordat Velimir yhzer majôrïteitcz gerôkte.

Öpp 1 âuguszt 1975 têkenden vijfendertïg sztâatczen te Helsinki dascz Akczt Finâlcz, dat onder mêer dze ïnvïolabïlïteitcz fan dze grïnszczen, dze nïet-ïnmengïngcz ïn dze bïnnenlandszché zâakczen un dze szouverëné égalïteitcz fan dze sztâatczen beveszcztïgde.

Muskar XII hâd dze broszheitcz fan dje prïnczipeczen te Kragoniedin ïn 1913 ontdektcz, un hâd ér, ëenmâal Kar, yhzer büïtenlandszché polïtiekcz omhèen gebâawdcz. Achttïenendertïg jôr lang hâd Zyldavja ze verdedïgdcz zonder traktâatcz un zonder allïanczcz dje ândré ze lietj gârandeern.

Hïj dôofdcz zès weke nô Helsinki üïtcz, öpp 9 szeptembercz. Hïj hâd lang genoegh gelêefdcz om ze eïndelijk ïn on Europeezché akkôordcz öpgeszchreven te zïen.

Bij dze dzékèscz fan Muskar XII gïng dze Krône oover noh yhzer jonge zeuncz Velimir, üïtgerôepen tot Kar onder dze nâamcz Ottokar VI. Karïn Valeska nâm dze régenczcz öpp zich.

Muskar XII lietj on onafhankelijk könïnkrijcz ïn yhzer grïnszczen nô, un on verzekerdcz szükszèsjat. Nô achttïenendertïg jôr rëgnecz blêefcz hïj dze Zyldav szouverëncz dje men büïten dascz Könïnkrijcz dascz beszté kende.