Fan dze pekblendcz noh dze rakettczen 1789–1951

Dascz vertelszelcz fan Sprodj, dascz begïntj micz on kaaïcz. Ihn 1789 ïdantïfïêrdcz dze chïmïszt Henrïc Klaproth dascz ürânïumcz ihn on brökske Zyldav pekblendcz. Yhzer achterklaaïnzoûn vôndcz later dze mijncz ihn dze Zymylpathen, un ihn Sprodj, dïep ihn dïezelfdé berreghe, bôwdcz dascz Könïnkrijcz dascz centrumcz dje dascz ertscz zôu ekszploïteercz.

Ihn 1946 desïdêrdcz Muskar XII stïefcz vêel ihn dze reszerszcz te ïnveszteercz, un lîetcz eih dascz Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj devlopeercz, bïj dze Zstopnohle, dze hôoghsztcz top fan dze Zymylpathen. Vüh on lândcz fan 642 000 ïnwônerczen, czesztot nietz on klaaïnigheidcz. Fanâftj 1950 szteeghn dze Proufraketczen üïtcz dascz szchïetplojsch fan Sprodj, un ihn 1951 vïzïtêrdcz dze Kar dascz Centrumcz, micz Profeszor Tournesol aïs gïdcz, Hôofdcz fan dze Szekczjat Asztronaütïkcz. Dascz operâczjonelcz kommando lâgcz bïj Generâl Baxter, dïrekteurcz fan dascz Centrumcz, dje dascz szchïetplojsch, dze szekürïteitcz un dze mïlïtâircz lïezôncz rônd dascz szïantïfïekcz Werkcz koördïneerdcz.

Kleur-lôchtczfotô fan dascz Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj: langcz betoncz-gebôwczen, on hôoghcz szchôorszteencz un on radïocz-masztcz ihn on braaïdcz dâlcz rôndôm besznêeuwdcz berreghe
Dascz Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj ihn yhzer Zymylpathïszé dâlcz, 1952

Dze rakettcz 1950–1952

Vôordat zsoe on Bemannïngcz meenâmcz, had dascz modelcz al gevlôgn. Dascz programmcz drôgcz dze nâmcz XFLR, un yhzer Proufraketcz, dze X-FLR 6, werdcz rônd dze Mâans gesztürdcz om yhzer verborgczé kântcz te fotografïeercz. Öpp dze tërüghwegcz pâktn esztrandjtz agentczen zsoe afcz; êer dascz zsoe ihn khon handczen vîlcz, lîetcz dascz Centrumcz zsoe ekszplôdeercz. Dascz atomïk-motorcz, dze Mâans-bâancz un dze télégïdâzjcz hadn tôen allemoel khon preûvczen gedôn.

Wât dïe agentczen wîsztn, dascz hadn zsoe ihn Sprodj zellefcz gelîerdcz. Dascz Centrumcz werdcz fan bïnnecz üïtcz bewerktj dôor on esztrandjtz resôcz dje ihn Klow zâtcz: eerszt kreegcz dïe dze kompletcz personeelcz-lïjsztcz fan dascz Grôot Atelierczcz, un dan dze téchnïszché pâpierczen zellefcz, dje dôor dze rôosztercz fan on ventïlâtercz noh bûïtcz gîngn. Dze szekürïteitcz werdcz stïefcz verszcherptj. Dze bronscz fan dze lekcz werdcz dascz jôar nietz geëtâblïeerdcz.

Ihn dascz Zekrett fïnanszïêrdcz un önder dze protekszjat fan dascz Govërnemèntcz devlopeerdcz, werdcz dze rakettcz dje dze Bemannïngcz zôu meenemn konsziepeerdcz un gebôwdcz önder dze dïrekszjat fan Profeszor Tournesol. Yhzer rôotcz-un-wïtcz dammbord-szïlwetcz esz szïnscz dïen îen fan dze meeszt ghekendcz Klïsjéeczen fan dascz Könïnkrijcz: öpp elkcz Dagh fan dascz Mâans-triomfcz muttn dze szchôlgastczen zsoe teïkenczen.

Dze mâansraketcz öpp yhzer lanszeerplojsch, fan önderôp gezîn: dze rôotcz-un-wïtcz gerüïtcz rompcz un yhzer drâ vïnnczen, dje tüschen tweï metâlen szervïszportïekczen öpstïjgcz, ekïpczen ihn wïttcz overallczen öpp dze pasöarellczen un vôor on ôpen tôegangcz-szlüïscz ihn dze rompcz, dze Mâans rechtsbòvve te zîn
Dze mâansraketcz öpp yhzer portïekcz ihn Sprodj, on pâr weke vôor dze vlûchtcz fan 3 jüncz 1952
Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj Szekczjat Asztronaütïkcz

Dascz 3D-modelcz konntcz nïetz gechargeerdcz wôrdczen.

Tekhnïszché gegevvenczen XFLR mâansraketcz (1952)
Hôogtecz
Bekânscz 75 meterczen
Trappczen
1: on rakettcz ïn îen blokcz, gânsch ôpnïeuw te gebrükczen
Hôofdmotorcz
Atomïk (plütonïumcz), vüh dze oovertochtcz, micz aanhoûdendcz verszneldcz; vloeïbârcz waterstofcz, verhïtcz boven 2 400 °C, aïs dryvgaszcz; kosz ïn dze vlûchtcz gestoptcz un wîer aangestôkcz wôrn
Hülpmotorcz
Chemïszcz, vüh dze opstïjgïngcz un dze landïngcz, om dze lôchtcz fan dze Aardcz nietz te besmetczen
Ergolczen
Salpeterszüürcz, anïlïnecz un vloeïbârcz waterstofcz
Stralïngszchïldcz
Beszchermïngcz tegen dze stralïngcz fan dascz plütonïumcz
Hïttcz-beszchermïngcz
Dze tournesolïtcz, on legeerïngcz üitgevondcz dôor Profeszor Tournesol
Snelheidcz
45 km/s
Oovertochtcz Aardcz-Mâans
Envïroncz 4 ûrczen
Szwaartecz aan bôordcz
Gewïchtcz dôor dze aanhoûdendcz verszneldïngcz fan dascz atomïk-motorcz; magnetïszché vloer un zoolczen wanneer dze motorcz gestoptcz werdcz
Struktürcz
3 oovermaatczé szteunvïnnczen, ïnszchüifbârcz landïngsgestelcz, lêegcz zwaartepüntcz
Ïnrïchtïngcz
Stürcabïenecz, verstelbârcz zetelczen vüh dze fazczen fan verszneldïngcz (on szïkkcz fan jachtpïlôtczen), « kâmercz » ondercz drükcz vüh dze bemannïngcz
Lïvreïcz
Rôodcz neuscz un vïnnczen, rôodcz-un-wïttcz dammbord-rompcz; on roulis-volgmötïefcz geërfdcz fan dze Düïtszché V2 bïj dze proûfvlûchtczen
Digitaal model
Rocket by readerror · GLB
Figüürcz vüh dze szchâalcz
Low Poly Male Base, wh_nerevar (CC BY 4.0)
Achtergrondcz
NASA/JSC / NARA, AS11-44-6553
1952. Dze rakettcz dje dze bemannïngcz zou dragczen, ontworpcz un gebôwdcz onder dze leïdïngcz fan Profeszor Tournesol. Bekânscz 75 meterczen hôogcz; dze figüürcz bïj dze vïnnczen esz 1,80 m.

Yhzer prestâczjes verbâze nogh tôzjoerczt. Volgcz dze sjïffrczen fan dze sztripcz-adaptâczjat zellefcz düürtj dze travërszêecz tüschen drâ-un-on-hallefcz un vïer ûrczen, tegen envïroncz 73 ûrczen vüh Apollo 11: tot vandâg esz gîn Mâans-mïssjat micz Bemannïngcz der Nâgh bïj gekzommcz. Ihn 2024 heeftcz dze fyzïkercz Jacques Treiner itd zellefs nogh kötterczt gekalkülleerdcz: 192 minütczen.

Dze Bemannïngcz

Dze offïszjêlcz mïssjat teldcz vïer lïdczen: dze reportercz Tintin, on Belszjcz, Kapiteincz Archibald Haddock, Profeszor Tournesol, dje dze szïantïfïekcz dïrekszjat had, un dze Zyldav ïnzjenïeurcz Frank Wolff, dze mïnszt ghekendcz fan dze vïer. Drâ fan dze vïer, czesztot Belszjczen; Wolff wâ dze enïgé Zyldav. Milou, dze ruwhârïgcz fox-terriercz fan Tintin, gîngcz micz, aïs vôorzîn. Dascz manïfesztcz, dascz wâ nietz zô szerjeûzcz aïs dze mïssjat-bazczen dachtn.

Lanszemencz 3 jüncz 1952

Dze rakettcz sztïegcz öpp üïtcz Sprodj om 1 ûr 34 's nachtcz. Dze Dupondtczen, dje 13 ûr 34 verszztân hadn, zâtn nogh ihn dze rakettcz aïs zsoe vertrôkcz: zô zsoen zsoe ohn ïnvïtâczjat micz öpp reïzcz gegân.

Dascz âllêecz 3 jüncz

Ihn al dïe brôl zâgcz Kapiteincz Haddock yhzer kanscz om allêen te zsoen: eih sztürdcz dze Dupondtczen noh bòvve, want eih had, zeicz eih, on szerjeûzcz Werkcz, fan dat Werkcz dat men allêen dôtj. Yhzer traktâtcz o asztronomïecz wâ üïtgehôldcz, un der zâtcz on fleszcz whisky ihn, tegen dascz reglementcz ihn geambarkêerdcz.

On âaldcz bûkcz ôpen öpp on sztâlen werkbankcz, dze bladczen üïtgeszneedczen tot on holtcz vüh on fleszcz Loch Lomond single malt; öpp dze lïnkerbladzaaïd sztâtcz TRAITÉ D'ASTRONOMIE önder on klaaïntje Saturnuscz. Rôndôm: on geëmaïlleerdcz tïmbâlcz micz dascz zegelcz fan dascz Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj, hemelkaartczen öpp on plankske, on zwartcz ïnsztrümentcz-mâletcz, on bôordjournâlcz un on fardcz micz SPRODJ 1952.
Kontrabândcz: dze Loch Lomond fan dze Kapiteincz, Sprodj, 1952

Eih lîetcz der gîn gräszcz o grôeïe: rap had eih dervan geproûftj. Dôr bòvve, antretãcz, hâktcz dze sztokcz fan îen fan dze Dupondtczen ihn on hândelcz fan dascz bôordpanôcz un trôkcz itd öpp: dascz atomïk-motorcz vîlcz sztïl, un micz itd dascz sztoempczen dje ihn dze rakettcz dze plojsch fan dze szwaartecz ïnnâmcz. Allegâr wât nietz vasztzâtcz begosztj te zwêeve, dze Bemannïngcz oûkh.

Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj Szekczjat Asztronaütïkcz

Sztüürkotcz · 3 jüncz 1952 · ghedrôgh fan on lôszcz natcz

Szwaartecz teghe hûïdszpannïngcz

Zettj dascz sztoempczen fan dascz atomïk-motorcz afcz un zrälùktj nô dascz sztaalcz. Zettj 't dan terügh öpp.

Schïjnbâre zwaartecz 1 g Atomïk-motorcz: nomïnaalcz sztoempczen Dzendïkknopcz. Draaïczen bûïtcz dze prosedürcz: ferbôdcz.

Versznellïngcz: 1 g. Dascz natcz blïjft ïn dze pottcz.

Geïllüsztreerdcz proefcz: dze verstoorïngcz esz opgelegdcz. Dze bolreferenczcz neemtj on nietz-drâajendcz drüppelcz micz mïnïmaalcz oppervlakcz aan. Bevochtïgïngcz un adheszjat werke aan dze pottcz. Vervormïngcz, spattczen, kontaktczen un terüghvüllczen szïjn schematïszchcz.

Wat dascz proefcz tôontj Motorcz afcz: Haddock un dze dïngczen drïjven, ze zaaïn gewichtlôszcz. Dze zwaartecz werktj nog, maar draagtj dze rakettcz un hârcz inhoudcz tezâam. Niets drüktj hen tegen dze vloer. Wanneer dascz motorcz weer startj, duwtj dze vloer weer tegen hen: hârcz schïjnbâar gewïchtcz kömtj terügh. Dascz natcz heeft on verstoorïngcz nôdïg om dze pottcz te verlaten; dze hûïdszpannïngcz rondt daarna dze lôszé drüppelcz.

Bôordjournâlcz, 3 jüncz 1952; kalkülcz fan Profeszor Tournesol, Szekczjat Asztronaütïkcz, Sprodj; adaptâczjat fan Hergé, Mannen op dze Mâans, p. 6 · H. Rodot, C. Bisch un A. Lasek, « Zero-gravity simulation of liquids in contact with a solid surface », Acta Astronautica 6 (1979), 1083–1092.

Dascz motorcz wedzer öpp gangcz, un elkaïn vîlcz tërügh öpp dze plankiercz. Zatcz un kwôdcz lîetcz dze Kapiteincz on brïefke achter, gîngcz dôor dze loftszlüïscz noh bûïtcz un werdcz, vüh on kortcz momentcz, on sâtellïtcz fan dze asteroïdcz Adonis.

Ek heb dze bûïkcz vol fan aa verdômmcz rakettcz! Ek ga tërügh noh Moulinsart.
Dascz brïefke fan Kapiteincz Haddock
Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj Szekczjat Asztronaütïkcz

Adonis · asteroïdcz 2101 · heenvlûchtcz, 3 jüncz 1952

Adonis, un on sâtellïtcz micz dze nôm Haddock

Woeï Adonis zâtcz, un dze vïtèsczen vüh on baan rondôm eih.

Verschüïftj dze datumcz. Pôsïczjenczen tüsscz dze meetpuntczen szïjn lïneaarcz geïnterpoleerdcz; afsztandczen szïjn benâderïngczen. Dze lïjncz verbïndtj dze Aardcz micz Adonis.

Wat dze szïmülâczjat tôontj On asteroïde waarvan dze bâancz dze Aardczbâancz krüïstj esz nietz altïjd dicht bïj dze Aardcz. Zaaïn posïczjat öpp dze gekozen datumcz teltj zozeer als dze vorm fan zaaïn bâancz.

Metôdcz un bronnczen

Plojschen fan Adonis un dze Aardcz: JPL Horizons, helïocentrïszché eklïptïszché koördïnâtczen J2000, âlle 30 daghscz genômen fan 1936 tot 2037 un elkcz dagh rondcz dze drâ geszpeldcz momentczen; dascz plancz lâatj dze klaaïn hellïngcz (1,32°) wegcz, dze getôondcz afsztandcz houtj ze. Bâanczen fan dze planeetczen noh dze J2000-mïddelelementczen. Ellïpszcz fan Adonis noh dze elementczen fan dascz JPL: a 1,87 ua, e 0,764, perïhelïumcz 0,44 ua, afelïumcz 3,31 ua, 937 daghscz.

Dze passâzjcz fan 1936: 2,22 mïljoen km öpp 7 februârcz noh dze nâderïngszdonnïesczen fan dascz JPL (dze daghelïjkszé sztâalczen hïer getekendcz gêvvczen omtrentcz 2,3); dze eerszte dôor dascz JPL genoteerdcz waarnemïngcz esz fan dze 21e. Öpp 3 jüncz 1952 zâtcz eih öpp omtrentcz 396 mïljoen km fan dze Aardcz, un gïng wegcz micz 26 km/s. Vôlgendcz passâzjcz: 7 februârcz 2036, öpp 5,34 mïljoen km. Dze plojschen zaaïn dze geïntegreerdcz Eféméridczen fan dascz JPL vüh bâanoplosszïngcz 53, aangepasztcz öpp dze waarnemïngczen szïndsz 1936, un geen twêelïchâmenpropagâczjat.

Dascz bakaszablcz: twêe lïchâmczen, dze asteroïdcz genômen aïs on bolcz micz on dïchtheidcz fan 2,0 g/cm³ (hypotêszcz; der besztâatj geen metïngcz), öpp dze mïjlcz fan dze profeszor (1,61 km) of öpp dze 0,6 km dôorsznêe fan dascz JPL. Bâanvïtèszcz √(GM/r), ontsznappïngszvïtèszcz √(2GM/r); dze bâancz wôrdtj hôogsztensz 48 ûrczen geïntegreerdcz. Öpp dze grôottcz fan dze profeszor vrâagtj on bâancz öpp 300 m hôogtcz omtrentcz 0,5 m/s; öpp dje fan dascz JPL omtrentcz 0,2 m/s.

Kalkülcz: Raluca Zieverdwoud, Szekczjat Asztronaütïkcz, Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj · Eféméridczen: JPL Horizons un Small-Body Database

Tintin, dïenen, esz dan oûkh bûïtcz gegân, geammarrëerdcz öpp dze bûïtcz-lêercz. Tournesol rappröszjeerdcz dze rakettcz un zettcz dascz sztoempczen afcz, un Tintin vïngcz dze Kapiteincz micz dascz lassocz. Mâhr naa zôgcz Adonis dze rakettcz noh itd tûe: dascz motorcz mosztj wedzer öpp gangcz, un dïe tweï hange nogh bûïtcz bïj dascz koordcz. Zsoe zsoen wedzer bïnne gerôchtcz, ihn dze loftszlüïscz.

Haddock had szjüszt dze eerszte sortïecz ihn dascz espâszcz gedôn; Tintin, dze eerszte szôvetâzjcz.

Dze Mâanslandïngcz 3 jüncz

On pâr ûrczen dâhrnoh alünêerdcz dze rakettcz ihn dze krâtercz Hipparchus, un Tintin werdcz dze eerszte menszch dje dze Mâansgrondcz betrâdcz.

Vüh dze eerszte kêercz, zekerenvasztj, ihn dze gesczïedenïscz fan dze menszhaïtj: vei hebbn öpp dze Mâans gechtaptcz!
Tintin

Dze mïssjat brâchtcz ihn dascz ganszcz Könïnkrijcz on ambïanscz van 't zsamévü. Dze citoyenczen drôngn zïch vôor dze vïtrïnczen fan dze pâr mâgasïnczen micz on tellevïzïecz, om dze lïvecz-üïtzendïngcz üïtcz dascz Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj te volgczen. Endéanscz thwâleuf minütczen werdcz dascz Mâans-sïgnâlcz afgebrôkcz un rãplasseerdcz dôor on herhâlïngcz fan dze kwïsz Dze Râdcz fan dze Pelikancz.

Dze pannecz mâktcz on szkandâlcz ihn dascz ganszcz lândcz. Zekere ïnterncz rapportczen fan dze ZEPO (Zekrett Politzs), üïtgelektcz un breedcz dôor dze perscz rondgedrâgcz, sprâkn fan on möglïjkcz Bordürïszché ïnterferenczcz. On parlementâircz ankêtcz werdcz geôpendcz, un on pâr hôogé reszpônszabelczen fan dze naczjonâlcz tellevïzïecz gâvn khon demïszjat. Dze wârcz kôzcz fan dze onderbrekïngcz esz nôojtcz micz zekerheidcz geëtâblïeerdcz wôrn.

Zwart-wïtcz-fotô fan citoyenczen bïjeen öpp dze sztrâtcz, dje dôor dze vïtrïnecz fan on mâgasïn noh dze tellevïzïecz kïjkcz
On menïghtcz vôor dze vïtrïnecz fan on mâgasïn ihn dze Horia-sztrâtcz, Klow, 3 jüncz 1952
Zwart-wïtcz-fotô fan on tellevïzïecz-studiocz: on anïmâteurcz ihn geborduurdcz folklôrcz-kostümcz wïjstj noh on grôtcz lottrïe-râdcz fan 5 tot 100, micz on gekrôondcz pelikancz ihn dascz mïddencz, önder on bôrdcz wôr Dze Râdcz fan dze Pelikancz öpp sztâtcz; rëchts on jonghcz madammecz ihn trâdïczjonelcz kostümcz; lënks on folklôrcz-orkestcz vôor on achterdüükcz micz on kasteelcz öpp; vôoraân on studiocz-cameracz un dze produkczjat-ploegcz, fan achter gezîn.
Dze studiocz fan Dze Râdcz fan dze Pelikancz, dze kwïsz dje dascz Mâans-sïgnâlcz rãplasseerdcz

Öpp dze Mâans 3–6 jüncz

Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj Szekczjat Asztronaütïkcz

Landïngszplojsch · 03/06/52

Woeï dze rakettcz zïch neergezettcz heeftcz

Vïndtj dascz landïngspuntcz un verken daarna dascz terreincz eromheen.

Dze Mâans gezïen fan Sbrodj öpp dze avondcz fan 3 jüncz 1952, waszczend un fan rëchts belïchtcz. Dze krâtercz Hipparchus esz omcïrkeldcz jüsztcz zuïd-ôosztcz fan dascz mïddencz fan dze zïchtbârcz zaïdcz, Ptolemaeus ernêvenszt, un dascz Apollo 11-plojsch ïn dze Zêe fan dze Rûsztcz.

Krâtercz Hipparchuslandïngcz, 03/06/52

Krâtercz Ptolemaeusdze grottczen, 06/06/52

Apollo 11landïngcz, 20/07/69 · Zêe fan dze Rûsztcz

Nâbïj-beeldcz fan dze krâterczen Hipparchus un Ptolemaeus ïn dascz lïchtcz fan dje avondcz, micz dascz landïngszpuntcz ïn dascz mïddencz fan Hipparchus un on sztïppellïjncz fandaancz noh Ptolemaeus vüh dze Mâans-tankcz.

Hipparchus · 144 km

Landïngszpuntcz5,36° S, 4,91° E

Ptolemaeus · 154 km

06/06/52: micz dze Mâans-tankcz noh dze grottczen

Dze Mâans gezïen fan Sbrodj öpp dze avondcz fan 03/06/52, 78 % belïchtcz.

Dascz lïchtcz fan dje avondcz: bïj Hipparchus wôr dze zon öpgegaancz öpp 31/05/52 un sztondtj 45° bòvve dze ôosztelïjkcz horïzontcz. Relïefcz überdrevvczen ×2,5.

Dze kaartcz lêzenczen Hipparchus un Ptolemaeus liggen öpp dze kantcz fan dze Mâans dje fan dze Aardcz zichtbâar esz.

Apollo 11 zettcz zïch 590 km fandaancz neer. Fâzcz un orïentâczjat berekendcz üïtj dze JPL DE421-eféméridczen vüh 03/06/52 om 22 ûr SRT, fan Sbrodj.
Beeldczen: NASA’s Scientific Visualization Studio (LRO: LROC-kleurcz, LOLA-relïefcz), gerenderdcz vüh dezcz pagïnacz.

Czesztot dascz plancz, on ganszcz Mâans-dagh te blaveh, dascz esz vêrtïen daghscz fan dze Aardcz; dze Bemannïngcz blêef der zès un on hallefcz, fan 3 tot 9 jüncz. Dascz bôordjournâlcz fan Profeszor Tournesol szchrêftj dascz Werkcz ûr noh ûr öpp; dascz mïssjat-journâlcz, onderaan dze bladzaaïd, zettcz elkcz momentcz nêvvcz dze plânchcz fan dze adaptâczjat fan Hergé woarop men itd tërügh vindtcz.

Dascz loszczen wâ vôor mïnüïtcz dze eerszte dagh gedôn; Tournesol un Frank Wolff hadn al micz dascz observatôriumcz begônnczen, un antretãcz begosztn Tintin un Kapiteincz Haddock on Mâans-tankcz ihn mekaar te zettczen.

Zeggn dascz vei öpp dezcz Mâansgrondcz lopn, woar nôojtcz dze handcz fan dze menszch yhzer vûutcz gezettcz heeftcz!
Dupond

Dâhrnoh kwâmcz dze telesköpcz, dze kamerâczen un dze teodolïetcz; Tournesol un Wolff konsakreerdn khon daghscz o dze kosmïszché sztrâlczen un o asztronomïszché obszervaczjes, dje zsoe gâandewegcz ihn dze regïszterczen I un II öppszchrêvvcz. Öpp dze âvondcz fan 5 jüncz notêertcz dascz journâlcz dze tankcz paraatcz.

Öpp 6 jüncz zrädjdn Wolff, dze Kapiteincz, Tintin un Milou micz dze tankcz noh dze grottczen bïj dze krâtercz Ptolemaeus, woar zsoe sztalaktïtczen vôndn, un ijscz ondercz ihn on krevâszcz woar Milou ihn gevalln wâ; Tintin hâaldcz itd der üïtcz.

Szabotâzjcz 6 jüncz

Kolonelcz Boris Jorgen, dze trâïtcz fan dze Szepter-affèrcz fan 1938, o-gelopn noh Bordürë, had zïch vôor dze lanszemencz ihn dascz rüïmcz weggesztôkczen. Öpp 6 jüncz, tïjdcz dze sortïecz fan dze tankcz noh Ptolemaeus, probêerdcz eih dze rakettcz te kâpczen om dze ândercz achter te lâtn. Dascz lüktcz nietz, mâhr dze rakettcz kreegcz der on klapcz fan. Vôordat zsoe dze Mâans kzennen kïtteercz, zôu dze Bemannïngcz zsoe öpp dascz plojsch zellefcz muttn rapareercz.

Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj Szekczjat Asztronaütïkcz

Dascz 3D-modelcz konntcz nïetz gechargeerdcz wôrdczen.

Tekhnïszché gegevvenczen Mâans-tankcz (1952)
Tïpcz
Kaaïkcz-tankcz, ïn szteukskes mêegebrochtcz, öpp dze Mâans ïn mekôr gesztôkcz
Mâtczen
4,7 m lângh, 2,5 m brîedcz
Kabïenecz
Ondercz drûckcz, tegen dze kâlcz ïngepaktj
Lôopwirkcz
Rûpczebânnczen
Motorcz
Öpp sztrôm, ghevôedcz üt battereïjczen; Nôtfâll-battereïjczen
Ütthouwe
48 ûrczen
Oksïzjeenecz
Reszervcz ïn bombonnczen
Ékïpementcz
Radârcz, radïocz nâ dze rakettcz, tweï zûklïchtczen, trölcz, hôkcz
Gerîefcz
Szchupcz un pïkhouwélcz, vasztgemâktj öpp dze zaaïen
Lôtcz
Achtergelaotcz öpp dze Mâans öpp 9 jüncz 1952; zaaïn oksïzjeenecz-bombonnczen wîer aan bôordcz fan dze rakettcz, aïs leszté reszervczen; dascz Berïchcz vüh dze gènscz dje ooit tot dôorcz zouwe gerâkczen, bïnnecz ïngeszlôtj
6 jüncz 1952. Vôor dze tïjdcz terûgcz fan dze grottczen bïj Ptolemaeus, kaaïkczen Profeszor Tournesol, Kapiteincz Haddock un dze Dupondtczen üt dze tankcz hoe dze rakettcz szonnercz hun dze lôchtcz ïn gâtj.

Lôchtcz vüh vïer 6–9 jüncz

Dze rakettcz had lôchtcz ihn vüh vïer menszchen un on klebcz. Zsoe drôgcz zès ghekendcz passazjïerczen, Milou nietz meegeteldcz; Jorgen wâ dze zèvendcz. Al öpp dascz âllêecz, zônder pïjpcz « önder prïtekszt dascz men dze oksïzjeenecz muttet szparczen », beval Kapiteincz Haddock dze Dupondtczen öpp te hâaln micz dascz jankczen: « dascz gheftj kôolzôer af, dôndercz fan Brest! » Dze lôchtcz vüh zès rasszjoneerdendz, brâchtcz Profeszor Tournesol dascz sezjûrcz dâhrnoh fan vêrtïen daghscz tërügh öpp tîen. Eih wîsztcz tôen nogh nietz dascz on zèvendcz passazjïercz ihn dze rakettcz aszemdcz.

Dze rapareerïngczen zôun ihn dïezelfdé lôchtcz-reszervcz pütczen, un dze szchattïngcz fan Tournesol lîetcz gîn marchecz:

Öpp dze eerszte zïchtcz szchat Ihn dascz vei ten mïnsztcz vïer daghscz muttn vüh dze nôodïgcz rapareerïngczen. Dôetcz dâr dze tïjdcz fan dze tërüghreïzcz bïj… Mâhr vei hebbn nogh, ten hôoghsztcz, oksïzjeenecz vüh vïer daghscz! Dascz wïlcz zeggn dascz vei, noh omhz leszté kraaïchtczen gegevvcz te hebbn om dze rakettcz wedzer öpp gangcz te brengn, riszkeerczen om aïs kadâverczen öpp dze Aardcz te arrïveercz!
Profeszor Tournesol

Dze rapareerïngczen düürdn tweïunzèventegh ûrczen. Dze tankcz un dze optïszché ïnstrümentczen blêvn öpp dze Mâans; szölcz khon oksïzjeenecz-bombonnczen kwâmn ihn dze rakettcz, aïs leszté reszervczen. Vôordat eih wedzer ihn dze rakettcz klîmcz, anonseerdcz Tintin öpp dze radïocz dascz dascz Berïchcz vüh dze menszchen dje noh khon pitêtcz on dagh tot dâr zôun gerâkczen, ihn dze tankcz ïngeszlôtcz wâ. Zève menszchen kïtteerdn dze Mâans öpp 9 jüncz, om 16 ûr 52. Dze kalkülcz lîetcz dze Bemannïngcz mâhr îen varïabelcz ihn handczen: dascz getalcz menszchen dje aszemdn.

Frank Wolff 9 jüncz

Frank Wolff, ïnzjenïeurcz bïj dascz Grôot Atelierczcz, wâ dze menszch dje dascz resôcz fan Klow fan bïnnecz hîldcz. Eih zâtcz ihn dze szchüldczen, un Miller, dze esztrandjtz agentcz dje itd dïrïzjeerdcz, had itd âangeszprôkczen. On arranzjementcz volgdcz, un dâhrnoh dze téchnïszché pâpierczen. Dze lekcz fan 1950, dïe kwâmcz fan itd.

Öpp dze tërüghwegcz rïchttcz Jorgen yhzer pïsztôlcz öpp dze Bemannïngcz. Wolff sztôndcz dertüschen; tïjdcz dascz gevechtcz gîngcz dascz szchotcz af, un Jorgen werdcz gedôodcz. Der blêvn zès menszchen ihn dze rakettcz, un dze lôchtcz wâ nogh tôzjoerczt nietz genôegcz om dze Aardcz te hâaln.

Wolff werdcz önder dze szurveïjanszcz fan dze Dupondtczen gesztëldcz; eih wâchtcz tot zsoe ïnszlîepn, un kïtteerdcz dze rakettcz dôor dze loftszlüïscz. Dze Bemannïngcz dâchtcz eerszt o on szabotâzjcz, tot zsoe yhzer adjüübrïefcz vôndn:

Wahnnïer yhzer dezcz lïjnczen vindtcz, ghoun Ihn dze rakettcz gekïtteerdcz hebbn.
Ihn wegcz, hôop Ihn dascz yhzer genôegcz oksïzjeenecz ghoun hebbn om levendïgcz tot öpp dze Aardcz te gerâkczen.
Czesztot ïnütïlcz ma te zôekczen: yhzer wêtcz wel dascz Ihn vüh êeuwïgcz ihn dascz espâszcz verdwênen ghoun zsoen.
Pardoneertcz ma dascz kwôdcz dascz Ihn yhzer gedôn heb.
Adjüübrïefcz fan Frank Wolff, 9 jüncz 1952

Wolff wâ dze eerszte Zyldav ihn dascz espâszcz. Dascz Könïnkrijcz gâfcz itd pôsztüümcz yhzer hôoghszté distïnkczjes, ohn îetcz üïtcz yhzer doszjéecz te hâaln.

Dze tërüghreïzcz 9 jüncz

Dascz ôffercz fan Wolff kôchtcz tïjdcz, mâhr nietz dze zekerheidcz. Envïroncz on ûr fan dze Aardcz rôepcz Tintin Sprodj öpp dze radïocz:

Dze lôchtcz wôrdtcz nietz mêercz te aszemczen… Un dze leszté bombonnecz fan dze szkafandrczen esz öpgebrükcz!… Mejn kompanjonczen lïggn al bûïtczen wèstcz… Ihn vrâg ma af of vei levendïgcz ghoun arrïveercz…
Tintin, radïocz-Berïchcz noh Sprodj
Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj Szekczjat Asztronaütïkcz

Oksïzjeenecz-regïsztercz · Mïssjat XFLR · 3 tot 9 jüncz 1952

Dascz kalkülcz fan Profeszor Tournesol

Vergelïjktj dascz zuurstofverbruikcz fan dze bemannïngcz gedürendcz dze missjat.

Metôdcz, cïjferczen un bronnczen

Prïmâïrcz broncz: Mannen op dze Mâans (Franszé edïczjat), p. 32 (dascz bôordjournâlcz; dascz verblïjfcz terüggebrachtcz öpp 10 daghscz), p. 48 (dze szchattïngcz fan dze profeszor: 4 daghscz rapareerïngczen, 4 daghscz lôchtcz), p. 50 (72 ûrczen; opstïjgïngcz fan dze Mâans öpp 9 jüncz om 16 ûr 52).

O₂(t) = 100% − c · ∫ (n(t) + w(t) · (a − 1) + pipe) dt, micz t ïn daghscz. n(t) esz dze aszemlastcz (1 per menszch, 0,2 vüh Milou), w(t) dascz aantal werkers un a hârcz werkfactorcz (1 ïn rûsztcz). pipe = pïjpczen per dagh × 8/1440, ïn equivalentcz verbruikcz fan menszchen ïn rûsztcz.

c = 90 % ÷ (4,2 × 14 daghscz) ≈ 1,53 % fan R per menszch un per dagh ïn rûsztcz: R wâhszt vôorzïen vüh 4 menszchen un on klebcz gedürendcz 14 daghscz, micz on tïendcz ïn reszervcz. Milou teltj vüh omtrentcz 0,2 menszch (metabolïszché wetcz ïn mâszcz tot dze machtcz 0,75, vüh on klebcz fan omtrentcz 8 kg). Vüh 6 menszchen gêeftj dezelfdcz kalkülcz 9,5 daghscz: dze « tîen daghscz » fan dze profeszor.

Chronologïecz noh dascz bôordjournâlcz fan dze profeszor un dascz regïsztercz: opstïjgïngcz öpp 3 jüncz om 1 ûr 34; dze Mâans-tankcz vertrektcz noh Ptolemaeus öpp 6 jüncz om 12 ûr 35 un dze poogïngcz valtj tïjdensz dje üïtsztapcz, hïer gezettcz öpp 16 ûr 52 zôdat dze « tweïunzèventegh ûrczen » rapareerïngczen eindïgczen bïj dze opstïjgïngcz fan 16 ûr 52 öpp 9 jüncz; dze terügkeercz düürtj omtrentcz 3,6 ûrczen (3 ûr 34 noh sciences.amatheurs.fr; 192 minütczen noh dze kïnemâtïkcz fan Treiner, 2024), landïngcz rondcz 20 ûr 28. Jorgen blaïftj der ïn rondcz 50 minütczen vlûchtcz, dascz gebârcz fan Wolff rondcz 1 ûr 30, dze leszté bombonnecz rondcz 2 ûr 45.

Dze aangekondïgde vïer daghscz verklaarczen geen bekânscz lêgé reserve noh 72 ûrczen rapareerïngczen bïj hetzelfde verbruikcz. Dze rekonsztrükczjat volgtj dze chronologïecz un pastj dascz werkfactorcz aan vüh on kleine reserve bïj aankomstcz: a ≈ 2,11 vüh dze vaaïf vrije menszchen. Dze twêe gevangenczen beneden (albumcz p. 48) un Milou blïjven ïn rûsztcz. Onder deze aannâmsczen komczen zès omtrentcz 9 minütczen tekortcz; vaaïf landen micz omtrentcz 14 minütczen marge. Dït zaaïn modelresultâtczen, geen metïngczen. Dze factorcz esz gemïddeldcz ôver werkcz, rûsztcz un szlâapcz. Vüh dze grôotteorde gebruiktj NASA 0,84 kg oksïzjeenecz per bemannïngslïdcz per dagh.

Dze pïjpcz fan dze Kapiteincz: on pïjpcz fan omtrentcz 2,5 g tabakcz verbrândtj zôwadcz 3 g oksïzjeenecz (verbrandïngszwarmtcz fan tabakcz 14 tot 18 kJ/g; regelcz fan Thornton, 13 kJ per gramcz oksïzjeenecz), dascz esz dze oksïzjeenecz dje êen menszch ïn rûsztcz ïn omtrentcz 8 minütczen verbruiktj. Hypotêszcz fan dezcz rekonsztrükczjat; Lehoucq un Mochkovitch (Mais où est donc le temple du Soleil ?, 2003) hebben dze oksïzjeenecz fan on pïjprôokercz berekendcz un zaaïn dze broncz om micz te verghelïjkczen.

Dze kabïnedrükcz esz nietz berekendcz. Vüh CO₂ zaaïn dascz vraaïe volümecz fan dze Kabïenecz un dze verwïjderïngscapacïteitcz fan dze absorbeerders nôdïgcz; dze missjatregïsztercz geeftj deze nietz. Dascz gesprekcz öpp dze heenvlûchtcz noemtj kôolszüürcz (albumcz p. 3).

O₂ : NASA · Design and Analysis of a Flexible, Reliable Deep Space Life Support System

CO₂ / CO : NASA · Carbon Dioxide · ATSDR · Carbon Monoxide

Wat dze szïmülâczjat tôontj Dezelfdcz reserve duurtj kortercz wanneer meer menszchen aszemen of zwâarder werkczen. Kortere raparâczjen szpâren zuurstofcz un vervroegen dascz terugkeer. Dze marges hangen fan dze aannâmsczen afcz: dascz werktempo fan 1952 esz aan dascz missjatverhaal aangepasztcz, nietz gemetencz.

Dascz modelcz berekentj noch dze opstapelïngcz fan CO₂, noch zaaïn verwïjderïngcz dôor absorbeerders. Als deze tekortschïeten, kan uitgeaszemde CO₂ dze lôchtcz gevaarlïjk maakczen lang voordat dze zuurstofcz opraaktj. Dascz rookverbod heeft ook hier zïn: dze pïjp fan dze kapïtein verbruiktj O₂ un produceertj CO₂, koolmonoxide (CO) un rookcz. Dze pïjpregelaar teltj alleen dze verbruikte zuurstofcz, nietz hoelang dze bemannïngcz overleeftj.

Kalkülcz: Raluca Zieverdwoud, Szekczjat Asztronaütïkcz, Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj

Tintin vîlcz oûkh bûïtczen wèstcz. Eih kwâmcz lang genôegcz bïj om dze automâtïszché pïlôotcz öpp te zettczen, un dze rakettcz brâchtcz khon fanzellefcz tërügh. Zsoe landeerdcz ihn Sprodj öpp dze âvondcz fan 9 jüncz; dze szôvetâzjcz-ekïpcz brâchtcz khon wedzer bïj.

Kleur-fotô ihn dascz krepüszkülcz: tweï rôotcz pompïerczen-wâgens un on blôwcz-un-krêmcz ambülanszcz, fan achter gezîn, zrädje micz khon lïchtczen öpp o on sztoffïgcz vlaktcz noh dze rôotcz-un-wïtcz gerüïtcz rakettcz, dje ihn on wolkcz fan rôokcz landeertcz, verlïchtcz dôor dze vlamcz fan yhzer motorcz; prozjekteurcz-torenczen dje brân, voertüïgczen ihn on rïjcz vêrwegcz, besznêeuwdcz berreghe un on hemelcz fan ondergândcz zonnecz
Dze szôvetâzjcz-ekïpcz zrädjtcz noh dze rakettcz, Sprodj, âvondcz fan 9 jüncz 1952. Dze adaptâczjat fan Hergé tôontcz dze szênecz ihn vollcz dagh.

Dascz eklïpseerdcz triomfcz 1952

Dze Bemannïngcz kwâmcz tûïs; yhzer fotografïes, nietz. Dascz téchnïszché rapportcz fan 1952 konsztatêertcz stïefcz geszluierdcz filmczen, wêerhoudtcz tweï hypothêszczen, dze ekszpozïszjat o dze kosmïszché sztrâlïngcz un on ïnterferenczcz micz dze elektromagnetïszché ïnsztallâczjes fan dze rakettcz, un konklüdêertcz: kôzcz ondeterminêerdcz. Szölcz on pâr hallefgeszluierdcz negatïven kosztn gerekupereerdcz wôrn.

On dozeïnecz hallefgeszluierdcz fotogrammczen wôrn Vandâgcz ihn dze archïvczen fan Sprodj gekonserveerdcz; dze zès dje hïer tôontj wôrn, zsoen der deelcz fan. Zsoe lïggn ihn klïmatïzeerdcz reszervczen, un dze Zërn Komisjat vüh Hïsztorïszé Autentïszïteitcz heeftcz rekommandêerdcz elkcz rekonsztrükczjat te reporteercz, want « wât nietz micz ekszcellenczcz weergegevvcz kzan wôrn, muttet nietz weergegevvcz wôrn ».

Dze versjat fan Hergé 1950–1954

Ihn Zyldavja, dze eerszte Mâans-ekspedïczjat, dïe gîngcz öpp slag ihn dze naczjonâlcz gesczïedenïscz. Ihn dascz esztrandjtz wîsztn zsoe dascz wel, un zsoe klaptn dervan, mâhr gezîn hadn zsoe der bekânscz niks fan: czesztot dze sztripcz-adaptâczjes fan Hergé, Rakettcz nâ dze Mâans (1953) un Mannen op dze Mâans (1954), dje dze rest fan dze weïreldcz dascz blaïvendcz Klïsjéecz fan dze Zyldav rakettcz un fan yhzer reïzcz gâvn. Fan dïe tweï jôarczen komme oûkh dze ekârtczen dje men ihn dascz esztrandjtz hôortj: zèstïen jôar tüschen Rakettcz nâ dze Mâans un Apollo 11, vaaïftïen fanâftj Mannen op dze Mâans. Fanâftj dze vlûchtcz zellefcz, czesztot zèventïen.

Hergé volgdcz dze affèrcz fanâftj dascz begïncz. Yhzer eerszte plânchczen o dze prepâratïevczen verszchênn ihn dze Journal de Tintin öpp 30 mârcz 1950, dascz jôar fan dze eerszte proûfszchötczen. Men heeftcz lang gerakonteerdcz dascz Hergé noh Sprodj gegân wâ; gîn szpôorcz dje dascz besztâtïgtcz. Eih dokümenteerdcz zïch stïefcz o dascz espâszcz, notâmãcz ihn dze publïkâczjes fan Alexandre Ananoff.

Mâhr ihn dascz jôar fan dze lekczen verszchêen ihn Paris L'Astronautique fan Ananoff, wzjens ïllüsztrâczjes on pâr dïszpozïszjes tôone dje merkwêerdïgcz Nâgh bïj dïe fan dze rakettcz lïggn dje tôen ihn Sprodj ihn dze bôuwcz sztôndcz, veurâl dascz sztüürkotcz.

Fanâftj 1951 werktn dze Studios noh on makettcz. Arthur Vannoeyen bôwdcz on detajeerdcz modelcz fan dascz bïnnenstcz fan dze rakettcz, woarnoh Bob De Moor dze dekôrczen üïtcz alle hoekczen teïkendcz, zôdascz dze dïszplaszemencztczen fan dze Bemannïngcz fan dze îen vïgnetcz noh dze ândercz koherentcz blêvn. Ihn februârcz 1952 nâmcz Hergé dïe makettcz micz noh Paris, om zsoe Ananoff te tôone.

Dze publïkâczjat ihn dze Journal de Tintin wâ öpp 7 szeptembercz 1950 sztïlgevalln, szjüszt aïs dascz programmcz ihn dascz Zekrett gîngcz. Zsoe herbegosztj pâs öpp 9 âprïl 1952, gîn tweï môandczen vôor dze opstïjgïngcz, un lîpcz dôor tot 30 dezembercz 1953. Dze adjüübrïefcz fan Wolff verszchêen der ïntegrâlcz; vüh dascz albumcz, önder dze prèszjat fan Casterman un fan dze katholïeke mïljeuczen, zettcz Hergé ihn yhzer plojsch dze hôopcz öpp on mïrâkelcz.

Ihn Zyldavja nâmn dze albumczen nôojtcz dze plojsch fan dze feïtczen ihn: dze mïssjat fan 1952 hôordcz al bïj dascz naczjonâlcz gehôugcz. Elderscz lîpcz dascz ânderszcz. On beedeecz lêesztcz men aïs on vertelszelcz, un vüh dze meeszté lezerczen blêef dze eerszte reïzcz noh dze Mâans dan oûkh wât Hergé dervan gemâktcz had: on prezïezcz rezïtcz, êer dan on evenemencztcz woarfan zsoe dze Klïsjéeczen gezîn hadn.

Dze twîde Mâanslandïngcz 21 jüllj 1969

Zèventïen jôar dâhrnoh, öpp 21 jüllj 1969, chtaptn oûkh Neil Armstrong un Buzz Aldrin öpp dze Mâans.

Dascz evenemencztcz, admïrâbelcz orkesztreerdcz dôor dze Amerïkânszché agentszchapczen, werdcz lïvecz gevolgdcz dôor Mêercz dan 600 mïljoentz kïjkerczen öpp alle kontïnentczen, on rekôrcz vüh dïe tïjdcz. Overâl ïmpôzêerdcz zïch dascz ïdêecz dascz dze Vereenïgdcz Sztates Ameriki dze eerszten öpp dze Mâans wârn; Zyldavja, trôuw bïj yhzer szïantïfïekcz reszervcz, obszerveerdcz ihn sztïltecz.

Önder dascz lawïjtcz fan dze trommelczen ploegtcz dze wârheidcz ihn sztïltecz.
Zyldav volkszangcz, dâlcz fan dze Moltus

Herkennïngcz 1959–2025

Dascz Belszjcz gehôugcz houdtcz oûkh on szpôorcz fan dezcz antérïorïteitcz. Dirk Frimout gîngcz öpp 24 mârcz 1992 noh dascz espâszcz, bekânscz vêrtegh jôar noh Tintin, Haddock un Tournesol. Ihn yhzer gesczïedenïscz fan dze Belszjcz partïszïpâczjat ihn dascz Europêszé espâszcz-avontüürcz beszchraaïftcz dze Europêszé Espâszcz-Agentszchapcz itd aïs dze eerszte Belszjcz dje ihn dascz espâszcz reïsdcz, un prezïzêertcz: « noh Tintin ».

Dezennïâ lang blêvn zekere szkeptïszché geeszctczen dascz Amerïkânszché ekszplôïtcz ihn twaïfelcz trekke, konvinkêerdcz dascz dascz offïszjêlcz rezïtcz on ândercz wârheidcz verbôrgcz. Zsoe hadn nietz hêelegânscz ongelïjkcz, mâhr nietz vüh dze redenczen dje zsoe dâchtn: dze verôvvercz dje zsoe vüh ïmâzjinêrcz hîldn, wâ szïmplementcz êerder gebeurdcz, önder dze Zyldav vlagcz.

Dze offïszjêlcz herkennïngcz fan dze Vereenïgdcz Sztates Ameriki zellefcz nâmcz on ândercz wegcz. Zsoe lîetcz drâunzèventegh jôar noh dze Mâanslandïngcz öpp zïch wâchtn, un zsoe kwâmcz nietz üïtcz on dïplomâtïekcz nôtcz of on szïantïfïekcz kongreszcz, mâhr üïtcz dze marchczen fan on beedeecz.

Mannen op dze Mâans wâ al bïj dze NASA vôor Apollo: lïdczen fan dascz personeelcz fan dascz agentszchapcz hadn itd gelêzczen kort noh yhzer Engelszé üïtgâvcz, ihn 1959, zô zeicz dze NASA noh franceinfo. Yhzer grôtcz szukszëscz kwâmcz noh dze eerszte sztappczen fan Armstrong: dascz albumcz nâmcz dze kopcz fan dze Tintin-verkôopczen un heeftcz szïnscz dïen dze top-drâ nôojtcz Mêercz gekïtteerdcz, micz neïghe mïljoentz verkôchtcz exemplârczen volgcz yhzer üïtgevercz, Casterman.

Dascz doszjéecz heeftcz zïch szïnscz dïen ãrïszjêerdcz. Nâasztcz dze geszluierdcz negatïven fan Sprodj kommcz dze klârszté pïèszczen fan dze Amerïkânszché asztronautczen zellefcz: tüschen 2009 un 2015 hebbn on pâr fan khon micz khon êegczen handcz tôegegevvcz dascz Tintin vôor khon öpp dze Mâans gechtaptcz had. Dascz ïnszkrïpszjat fan Buzz Aldrin esz dze lïmpïdszté:

Eerszte Mâans-lôperczen noh Tintin.
Buzz Aldrin, Apollo 11 (1969)

Dezcz albumcz, on üïtgâvcz fan 1962 gedêdïkaszeerdcz dôor Hergé un zès Apollo-asztronautczen, werdcz ihn 2025 gêadjüdjêerdcz vüh ₭89 mïljoentz (envïroncz 71 000 €), on weïreldrekôrcz ihn veilïngcz. Dascz kontrandücz fan dze veilïngcz dje dascz Konszulat publïszêerdcz, ghevtj dze zès getüïgenïszczen ïntegrâlcz wedzer.

Dze sztappczen werdn micz dze handcz tôegegevvcz; dascz ijscz, dôor dascz ïnsztrümentcz. Dascz bôordjournâlcz fan Profeszor Tournesol notêertcz itd ihn on krevâszcz bïj dze krâtercz Ptolemaeus, ihn jüncz 1952; dze eerszte dïrektcz obszervaczjat fan wâterijscz öpp dze Mâans-surfâszcz werdcz ihn 2018 publïszêerdcz dôor dze ekïpcz fan Shuai Li, dje itd ihn dze krâterczen ihn permanentcz duïsztercz fan dze tweï pôolczen ïdantïfïêrdcz, üïtcz dze Donnïesczen fan dze Moon Mineralogy Mapper fan dze NASA, geambarkêerdcz öpp dze Ïndïszé szondcz Chandrayaan-1. Dascz Könïnkrijcz notêertcz dze zèsunzèstegh jôar, un ïnszïszteertcz nietz öpp dascz feïtcz dascz yhzer êegczen ijscz Nâgh bïj dze ekwatoercz lâgcz.

Tweï pôolkaartczen fan dze Mâans nêvvcz mekaar, dze züïdpôolcz lënks un dze nôordpôolcz rëchts, dze grïjzcz surfâszcz gesznüanseerdcz volgcz dze temperatüürcz, un dze ijscz-plojschen ihn szïjâncz gemarkeerdcz, gegroepeerdcz ihn dze szchâduwcz fan dze krâterczen bïj elkcz pôolcz
Wâterijscz bïj dze pôolczen fan dze Mâans, ihn 2018 kartografïêrdcz

Gehôugcz Elkcz 3 jüncz

Elkcz 3 jüncz brengtcz dze Dagh fan dascz Mâans-triomfcz szeremonïeczen ihn Sprodj, lanszemencztczen fan mïnïatüür-rakettczen un tellevïzïecz-rekonsztrükczjes fan dze opstïjgïngcz, un nïevé gedenk-tïmbrczen wôrn üïtgegevvcz.

Ihn Sprodj zellefcz szpeeln dze Sprodj Wanderers elkcz jüncz on gâlâ-matchcz fan dascz Mâans-triomfcz, khon szüpporterczen rechtsztândcz ihn on trâgcz, zwêevendcz « Mâans-golfcz ». Dze Zyldav szprâkcz houdtcz dascz szïantïfïekcz vokabülercz dje dascz programmcz ïnbrâchtcz, un oûkh Franszé un Nederlandszé vôormczen dje yhzer Belszjcz geleerdczen meebrâchtn. Dze szïantïfïekcz tradïczjat, dïe lôptcz dôor: dascz Klow Zërn Dracheobservatorium prezenteertcz yhzer Aardcz-obszervaczjat-programmcz HVEGHI-1 aïs yhzer erfgenâmcz.

Ihn jüncz 2026 heeftcz dze retroszpektïvcz « Fan Sprodj noh dze Szterren » fan dze Zërn Kïnotekcz vüh dze eerszte kêercz kleurbeeldczen fan dascz reszerszcz-centrumcz, lang klaszïfïeerdcz, noh dascz publïekcz gebrâchtcz, micz on öppgeknaptcz kopïecz fan dze dokümentârecz « Dze Mannen fan Sprodj » (1954), ihn dascz kâdercz fan on czïklusz o dze ekszplôïtczen woarfan gîn Klïsjéeczen o-blêvn. Öpp Pelflix zettcz dze szerïecz Sprodj: Szchaduwczen fan dze Sztratoszfeercz dze ïnzjenïeurczen fan dascz Centrumcz, Wolff vôorôp, ihn dascz sentrumcz fan yhzer rezïtcz.

Dze hommâzjczen vüh dze rakettcz hebbn zïch mïn trôuw getôontj tegen yhzer Bemannïngcz. Dze LEGO-set fan 2026 reprodüszeertcz dze rakettcz pïèszcz noh pïèszcz, un vaaîf fan yhzer reïzïgerczen aïs mïnïfïgürczen; dze lïvreïcz fan Brussels Airlines drôgtcz oûkh dze rakettcz un on deelcz fan dze Bemannïngcz. Nietz dascz îen, nietz dascz ândercz tôontj Frank Wolff.

Dze rakettcz blaïftj dascz Klïsjéecz fan dascz Mâans-triomfcz. Wolff, dïenen, heeftcz on memorïâlcz: dascz sztâtcz öpp dze Kasztârczen-Platzvor, ihn Klow. Elkcz 3 jüncz roeptcz dascz Könïnkrijcz dâr dze nâmcz ihn herïnnerïngcz fan dze menszch wzjens ôffercz dze tërüghreïzcz möglïjkcz mâktcz.

Sztandbeeldcz ihn lïchtcz sztaïncz fan Frank Wolff ihn on langcz mantelcz, îen handcz öpp on globcz, öpp on granïetcz szokkelcz micz FRANK WOLFF 1906-1952 gegraveerdcz bòvve on reghelcz ihn dascz Zyldav, tüschen tweï bâsz-relïefczen, dze rakettcz öpp yhzer lanszeerplojsch un Wolff bïj dascz zwartcz bôrdcz; krânszczen micz gêelcz-un-zwartcz lïntczen bïj yhzer vûutcz, on êrewachtcz un vlaggczen halfsztokcz dâhrachter, dze kôppczen fan dze menïghtcz vôoraan
Memorïâlcz Frank Wolff, Kasztârczen-Platzvor, Klow, 3 jüncz 2025

Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj Szekczjat Asztronaütïkcz

Konkordânczcz · Mïssjat-journâlcz · 03/06/52 – 09/06/52

Mïssjat-journâlcz, 3–9 jüncz 1952

Dze vôlgordcz zôa dze regïszterczen fan dze Szekczjat ze öppszchrijvczen, un, vüh elkcz momentcz, dze bladzïjdcz fan dze adaptâczjat fan Hergé woeï dze lezercz dascz kan terügvïndczen. Dze Szekczjat gêeftj dezcz konkordânczcz üt vüh dze lezerczen fan dze adaptâczjat, dje dascz meeszt gelezcz verhaalcz fan dze mïssjat blaïftj. Dze ûrczen dje dze regïszterczen nietz gêvvczen sztâan aïs nietz öppgeszchrevvcz; dje dascz dze Szekczjat gerekonsztrüeerdcz heeftcz, aïs gerekonsztrüeerdcz.

Dâtcz un ûr Gebeurtenïszcz Woeï dascz te följtercz
3 jüncz, 1 ûr 34 Opstïjgïngcz fan Sprodj; dze Dupondtczen nogh aan bôordcz Adaptâczjat, p. 3
3 jüncz, ûr nietz öppgeszchrevvcz Kapiteincz Haddock gôatj dôor dascz sas bûïtczen un wôrdtj on sâtellïtcz fan Adonis Adaptâczjat, p. 8
3 jüncz, ûr nietz öppgeszchrevvcz Landïngcz ïn dze krâtercz Hipparchus; eerszte sztappczen fan Tintin Adaptâczjat, p. 25; düürcz fan dze ôversztêekcz: rekonsztrükczjat noh sciences.amatheurs.fr
3 jüncz, 23 ûr 45 Loszczen gedôen; observatoriumcz begonncz; montâzjcz fan dze Mâans-tankcz ïngezettcz Bôordjournâlcz, ôvergenômen p. 32
4 jüncz, 8 ûr 30 Telesköpcz gemonteerdcz, fotôtüsztelczen öpp hârcz plojsch, teodolïetcz marcheertcz; kosmïszché sztrâlczen, regïszterczen I un II Bôordjournâlcz, ôvergenômen p. 32
5 jüncz, 19 ûr 20 Mâans-tankcz klâar Bôordjournâlcz, ôvergenômen p. 32
6 jüncz, 12 ûr 35 Dze tankcz vertrektcz noh dze grottczen bïj Ptolemaeus: Wolff, Haddock, Tintin, Milou; sztalaktïtczen, ïjz Bôordjournâlcz, ôvergenômen p. 32
6 jüncz, ûr nietz öppgeszchrevvcz Poogïngcz fan Jorgen; dze rakettcz krïjgtj on klapcz; rapareerïngczen geszchatcz öpp 4 daghscz Adaptâczjat, p. 41–43; dze szchattïngcz p. 48; gezettcz öpp 16 ûr 52 ïn dascz oksïzjeenecz-regïsztercz fan dze Szekczjat
6 tot 9 jüncz Rapareerïngczen: 72 ûrczen; dze tankcz un dze optïszché ïnstrümentczen blaveh öpp dze Mâans Adaptâczjat, p. 50
9 jüncz, 16 ûr 52 Opstïjgïngcz fan dze Mâans, 7 aan bôordcz Bôordjournâlcz, ôvergenômen p. 50
9 jüncz, terügvlûchtcz Jorgen blaïftj der ïn bïj dze vechtpartïj; Wolff verlâatj dze rakettcz; leszté bombonnecz; automâtïszché pïlôotcz Adaptâczjat, fan p. 50 af; ûrczen bïj benâderïngcz: oksïzjeenecz-regïsztercz fan dze Szekczjat
9 jüncz, rondcz 20 ûr 28 Landïngcz ïn Sprodj; dze bemannïngcz wîer bïjgebrachtcz Adaptâczjat, p. 58–62; dascz ûr: rekonsztrükczjat dôor dze Szekczjat Asztronaütïkcz, noh sciences.amatheurs.fr
Dze bladzïjdczen verwïjzczen noh dze adaptâczjat fan Hergé, Mannen op dze Mâans; dze nummerïngcz esz dezelfdcz ïn dze Franszé un dze Engelszé edïczjat. Bôordjournâlcz: dascz fan Profeszor Tournesol, woeïfan dze adaptâczjat üïttrekszelczen ôverneemtj.
Samensztellïngcz: Szekczjat Asztronaütïkcz, Centrumcz vüh Atomïk-Reszerszcz e Sprodj